Si të ndaloni së luajturi bixhoz
Lojërat e fatit mund të jenë argëtim i padëmshëm kur mbeten brenda kufijve të qartë, por mund të shkaktojnë dëme serioze kur bëhen kompulsive. Varësia nga lojërat e fatit prek njerëz në mbarë botën. Është e rëndësishme që lojtarët t’i shohin ato si argëtim me pagesë, jo si mënyrë për të fituar para. Ky udhëzues shpjegon si të dalloni lojërat problematike, si të reagoni ndaj tyre dhe si ta drejtoni vëmendjen te aktivitete të tjera. Megjithëse varësia nga lojërat e fatit është shqetësim serioz, ajo nuk ka pse të përcaktojë të ardhmen e dikujt. Mbështetja e duhur dhe përkushtimi mund t’i ndihmojnë njerëzit ta kapërcejnë.
Pikat kryesore:
- Problemi me lojërat e fatit shfaqet kur dikush nuk arrin të kontrollojë bastet ose paratë që vë në lojë.
- Lojërat problematike të fatit zakonisht kanë shenja të hershme paralajmëruese që mund të ndihmojnë në identifikimin e tyre.
- Mbështetja profesionale dhe përkushtimi personal mund ta ndihmojnë një person të kapërcejë varësinë nga lojërat e fatit.
- Mbushja e kohës me alternativa produktive mund të mbështesë rimëkëmbjen nga lojërat problematike të fatit.
Çfarë janë lojërat problematike të fatit?
Kemi përcaktuar se varësia nga lojërat e fatit mund të jetë problem serioz, por çfarë nënkuptojnë në të vërtetë lojërat problematike të fatit? Me pak fjalë, përshkruajnë një situatë ku dikush humbet kontrollin mbi lojërat e fatit dhe fillon të shpenzojë shuma të tepërta parash për baste.
Shqetësimi bëhet më serioz kur dikush përdor kursimet ose merr para borxh vetëm për të vënë një bast tjetër. Një studim i vitit 2022 raportoi se rreth 10 milionë të rritur kishin kërkuar ndihmë lidhur me varësinë ose lojërat problematike të fatit gjatë 12 muajve të mëparshëm.
Nëse nuk trajtohen, lojërat problematike të fatit mund të përparojnë në çrregullim të lojërave të fatit. Në këtë situatë, personi mund të mos jetë në gjendje t’i kontrollojë bastet, pavarësisht përpjekjeve të përsëritura për të ndaluar. Pasojat shkojnë përtej financave dhe prekin produktivitetin, punën, marrëdhëniet familjare dhe lidhje të tjera të afërta. Prandaj, lojërat problematike të fatit mund të dëmtojnë jo vetëm lojtarin, por edhe njerëzit e rrethit të tij të ngushtë.
Si ta dalloni varësinë kompulsive nga lojërat e fatit?
Varësia kompulsive nga lojërat e fatit zakonisht zhvillohet krahas shenjave paralajmëruese, jo papritur dhe pa u vënë re. Këto shenja mund t’ju ndihmojnë të dalloni nëse ju ose dikush pranë jush mund të jetë duke u afruar drejt lojërave problematike të fatit. Më poshtë janë disa sjellje të zakonshme që duhen vëzhguar kur identifikoni një problem me lojërat e fatit:
- Vënia e shumave gjithnjë e më të mëdha në baste.
- Marrja e parave borxh për baste të tjera ose përdorimi i parave nga llogaritë e kursimeve.
- Ndjekja e vazhdueshme e humbjeve në përpjekje për të rikuperuar paratë e humbura.
- Përjetimi i simptomave të ndërprerjes së lojërave të fatit, përfshirë depresionin, ankthin, stresin ose irritimin kur përpiqeni të qëndroni larg tyre.
- Përdorimi i lojërave të fatit si mënyrë për t’u përballur me vështirësitë e jetës.
- Përpjekja për të ndaluar lojërat e fatit, por pamundësia për ta bërë këtë pas përpjekjeve të përsëritura.
- Neglizhimi i punës ose përgjegjësive të tjera profesionale për shkak të lojërave të fatit.
- Largimi nga miqtë dhe familja.
- Gënjimi për lojërat e fatit ose përpjekja për t’i fshehur ato.
- Pamundësia për t’u përqendruar në diçka tjetër përveç lojërave të fatit, edhe gjatë aktiviteteve të tjera.
- Heqja dorë nga daljet shoqërore, përgjegjësitë e punës dhe hobet, për të kaluar pjesën më të madhe të ditës duke vënë baste.
- Vazhdimi i lojës pavarësisht humbjeve të vazhdueshme.
Kjo listë nuk përfshin çdo mënyrë se si mund të shfaqet një problem me lojërat e fatit. Një person nuk ka pse t’i përjetojë të gjitha këto sjellje që situata të meritojë vëmendje. Edhe një numër i vogël shenjash paralajmëruese duhet marrë seriozisht. Nëse dalloni ndonjërën prej tyre te vetja ose dikush pranë jush, merrni parasysh të veproni për të kufizuar lojërat e fatit para se problemi të përkeqësohet.
Si t’i ndaloj lojërat e fatit?
Pranimi se lojërat e fatit mund të jenë problem është një fillim i rëndësishëm, por vetëm hapi i parë. Pasi të pranoni çfarë po ndodh, mund të filloni të zgjidhni masa praktike për ta menaxhuar. Qasjet e ndryshme funksionojnë për njerëz të ndryshëm, ndaj merrni parasysh mundësitë e mëposhtme:
- Identifikoni faktorët që ju nxisin të luani
Kjo qasje është veçanërisht e rëndësishme kur lojërat e fatit janë bërë mënyrë për t’u përballur me vështirësitë. Përpiquni të dalloni emocionet, situatat ose rrethanat që nxisin dëshirën për të luajtur.
Pasi t’i kuptoni këta faktorë, kërkoni mënyra më të shëndetshme për t’u përballur me stresin që qëndron në themel. Për shembull, nëse zemërimi ju nxit rregullisht të luani, një aktivitet si vrapimi mund t’ju ofrojë një mënyrë tjetër për ta shprehur atë ndjenjë.
Njohja e faktorëve nxitës ju ndihmon të rifitoni kontrollin, në vend që t’i lini emocionet të përcaktojnë veprimet tuaja. Ajo ndihmon gjithashtu rimëkëmbjen, duke ju bërë të vini re dëshirën për të luajtur që në fillim.
- Flisni me një njeri të dashur.
Pasi të dalloni një problem me lojërat tuaja të fatit, biseda me dikë të cilit i besoni mund të jetë një hap i rëndësishëm drejt zgjidhjes. Varësia është e vështirë të menaxhohet vetëm, ndaj merrni parasysh t’i tregoni një njeriu të afërt e të besuar çfarë po ndodh.
Ai mund t’ju ofrojë një këndvështrim tjetër, t’ju ndihmojë të mbani shënim sjelljen tuaj dhe t’ju japë zemër kur të rikthehet dëshira për të luajtur. Një person i besuar mund t’ju ndihmojë edhe të gjeni këshilla profesionale. Mbështetja e besueshme gjatë rimëkëmbjes mund ta bëjë procesin më të përballueshëm.
- Kufizoni qasjen te mundësitë për të luajtur kumar.
Heqja e qasjes është një nga masat më të rëndësishme gjatë rimëkëmbjes. Dikush që po lufton me lojërat e fatit mund të vazhdojë të kthehet tek ato, përveçse kur qasja kufizohet që në burim.
Kazinoja fizike dhe ajo online zakonisht ofrojnë periudha ndërprerjeje dhe mundësi vetëpërjashtimi. Këto mjete kanë kushte të ndryshme, por qëllimi i tyre është ta pengojnë kazinonë të pranojë baste ose depozita të tjera për një periudhë të caktuar.
Përdorimi i mjeteve të lojërave të përgjegjshme të fatit të kazinosë mund të krijojë distancë nga loja duke kufizuar qasjen. Merrni parasysh t’i zbatoni këto kufizime në çdo kazino që përdorni rregullisht, për të pasur më pak mundësi t’i përgjigjeni një dëshire impulsive.
- Hiqni stigmën
Shoqëria shpesh e trajton varësinë si diçka të turpshme dhe fajëson njerëzit për vështirësitë e tyre. Ky qëndrim mund të shtojë stresin dhe ankthin, në vend që të krijojë kushtet e nevojshme për zhvillim dhe rimëkëmbje.
Nëse po përballeni me lojëra problematike të fatit, përpiquni të kaloni kohë me njerëz që nuk do t’ju gjykojnë. Është gjithashtu e rëndësishme të mos pranoni etiketat e dëmshme që të tjerët mund t’ju vënë.
Kur lihet mënjanë stigma që lidhet me “varësinë nga lojërat e fatit”, bëhet më e lehtë të kërkoni ndihmën e nevojshme pa u ndier në siklet.
- Bashkohuni me një grup mbështetës
T’i hapeni një njeriu të dashur mund të ndihmojë, por po kështu edhe të flisni me njerëz që e kuptojnë përvojën tuaj nga afër. Grupet mbështetëse krijojnë mundësi për t’u lidhur me të tjerë që kanë përjetuar probleme të ngjashme me lojërat e fatit.
Ndjenja e komunitetit është pjesë e rëndësishme e rimëkëmbjes, sidomos kur vjen nga njerëz që po përballen me vështirësi të ngjashme. Anëtarët mund të ndajnë përvojat e tyre dhe të inkurajojnë njëri-tjetrin gjatë rrugëtimit personal.
Gamblers Anonymous është një grup mbështetës i njohur gjerësisht për varësinë nga lojërat e fatit, me takime në SHBA, Mbretërinë e Bashkuar dhe Kanada. Mund të kërkoni edhe në drejtorinë vendore grupe të tjera mbështetëse në zonën tuaj. Zgjidhni një grup të drejtuar nga një profesionist me përvojë.
- Kërkoni forma të tjera ndihme profesionale
Krahas grupit mbështetës, merrni parasysh të flisni privatisht me një specialist të varësive. Këshillimi individual mund t’ju ndihmojë të hartoni një plan rimëkëmbjeje të përshtatur me rrethanat, nevojat dhe vështirësitë tuaja të veçanta.
Mbështetja profesionale mund t’ju japë burime që përndryshe mund të jetë e vështirë t’i gjeni. Disa njerëz e shmangin sepse mendojnë se kushton shumë, por ia vlen të shqyrtohen disa mundësi pagese.
Disa terapistë të varësive pranojnë sigurime shëndetësore, prandaj kontaktimi me siguruesin mund të sqarojë çfarë mbulohet. Terapistë të tjerë mund t’i përshtatin kushtet e pagesës sipas mundësive të klientëve, ndaj ia vlen të flisni hapur për kostot.
Burime për të kapërcyer varësinë nga lojërat e fatit
Përveç Gamblers Anonymous, disa burime profesionale mund të ndihmojnë me varësinë nga lojërat e fatit. Mund t’i përdorni për informacion vetëndihmues ose për t’u lidhur me dikë që mund t’ju japë këshilla të informuara:
Linja Kombëtare e Ndihmës për Lojërat Problematike të Fatit (1-800-GAMBLER): Kjo linjë ndihme drejtohet nga organizata amerikane e përqendruar te varësia nga lojërat e fatit, Këshilli Kombëtar për Lojërat Problematike të Fatit.
GamCare: Banorët e Mbretërisë së Bashkuar mund të telefonojnë linjën e ndihmës GamCare në 0808 8020 133 ose të përdorin bisedën online për të folur për shqetësimet lidhur me lojërat e fatit.
Këshilli për Lojërat e Përgjegjshme të Fatit: Për kanadezët, ky burim ndihmon njerëzit të gjejnë informacion dhe mjete për lojërat problematike të fatit pranë vendndodhjes së tyre.
GamStop: Lojtarët me bazë në Mbretërinë e Bashkuar mund të përdorin këtë shërbim vetëpërjashtimi online. Pas regjistrimit, nuk mund të përdorin faqet e lojërave të fatit të kompanive të licencuara në Mbretërinë e Bashkuar.
Ku ta investoni kohën, paratë dhe energjinë në vend të kësaj
Nëse bastet ju shkaktojnë më shumë stres sesa kënaqësi, kjo mund të tregojë rrezik për zhvillimin e një problemi serioz me lojërat e fatit. Paratë mund të jenë veçanërisht të vështira për t’u vënë në rrezik, gjë që mund t’i shtyjë njerëzit t’i shohin lojërat e fatit si një burim të mundshëm të ardhurash.
Dikush që po përballet me varësinë mund të arrijë t’i ndalojë lojërat e fatit, por prapë të ndiejë se diçka mungon më pas. Kjo zbrazëti mund ta bëjë rikthimin më tundues. Zëvendësimi i lojërave të fatit me mënyra konstruktive për të shpenzuar kohën, paratë dhe energjinë mund t’ju ndihmojë të qëndroni larg basteve. Disa mundësi janë:
- Gjeni mundësi investimi për paratë tuaja: Loja e fatit nuk është burim i besueshëm të ardhurash, ndërsa një investim i studiuar me kujdes mund të jetë një mënyrë më e planifikuar për t’i përdorur paratë. Investimet përfshijnë gjithsesi rrezik dhe nuk garantojnë fitim, ndaj shqyrtoni tërësisht çdo mundësi dhe merrni parasysh këshilla të përshtatshme financiare përpara se të investoni.
- Praktikoni një sport: Kjo mund të jetë veçanërisht e dobishme për dikë që merret kryesisht me baste sportive. Nëse e kaloni ditën duke vënë baste për një sport, provoni ta praktikoni vetë. Një hobi i ri fizik mund t’ju mbajë të angazhuar dhe t’ju sjellë përfitimet e aktivitetit fizik.
- Filloni një hobi të ri: Nëse sportet nuk ju tërheqin, ka shumë aktivitete të tjera për t’u provuar. Mund të zgjidhni diçka krejt të re ose t’i riktheheni një hobi të mëparshëm që e kishit lënë për shkak të lojërave të fatit. Synimi është të gjeni një aktivitet që ju pëlqen dhe e shfrytëzon kohën tuaj në mënyrë të dobishme.
- Planifikoni ditët tuaja — edhe pjesët argëtuese: Mërzia mund t’i shtyjë ndonjëherë njerëzit drejt lojërave të fatit, ndaj planifikimi paraprak mund të ndihmojë. Çdo fundjavë, organizoni javën që vjen, duke përfshirë detyrimet, kohën me të afërmit, kohën për veten dhe aktivitetet e këndshme. Një ditë me plane kuptimplota lë më pak vend për kohën e paplanifikuar dhe dëshirën për të luajtur vazhdimisht.
- Bëni kujdes në raste të caktuara të lojërave të fatit: Kjo këshillë është veçanërisht e rëndësishme për ata që vënë baste sportive. Të ndiqni më pak ndeshje gjatë turneve të mëdha mund të pakësojë dëshirën për të vënë baste. Gjithashtu, mos ndiqni më përzgjedhjet e ekipeve dhe parashikimet nëse ato ju nxisin të hamendësoni se kush do të fitojë.
Mendime përmbyllëse
Loja problematike e fatit, çrregullimet e lojërave të fatit dhe varësia nga lojërat e fatit mund të prekin këdo. Këto vështirësi mund të kapërcehen me ndihmën dhe mbështetjen e duhur. Në vend që të dorëzohet para dëshpërimit, një person me probleme nga lojërat e fatit mund të krijojë një rrjet të qëndrueshëm mbështetjeje dhe të forcojë aftësinë për t’iu bërë ballë nxitjeve. Me përpjekje të vazhdueshme dhe kohë, mund të lihen pas edhe zakonet e rrënjosura thellë të lojërave të fatit.
